Odciąganie pokarmu

Istnieje wiele sytuacji, które powodują konieczność odciągania pokarmu. Niektóre noworodki zostają po porodzie oddzielone od matek, co uniemożliwia każdorazowe karmienie piersią. W innych przypadkach wcześniactwo lub problemy z koordynacją rytmu ssania, przełykania i oddychania u noworodka sprawiają, że matka musi wstrzymać się z rozpoczęciem karmienia. Kobiety używają laktatorów także w celu zwiększenia produkcji mleka. Wielu z nich pomaga on zapewnić stałe źródło pokarmu dla dziecka, gdy one same wracają do pracy, dzięki czemu mogą pozwolić sobie na większą mobilność i elastyczność. Niezależnie od przyczyny, dla każdej z nich znajomość sprawdzonych metod postępowania przy odciąganiu mleka jest bardzo istotna.
Matka odciągająca pokarm

Przed rozpoczęciem odciągania

Matkom odciągającym pokarm zaleca się, by przed przystąpieniem do odciągania dokładnie umyły ręce wodą i mydłem. Niski poziom bakterii w momencie odciągania pokarmu bezpośrednio przekłada się na zmniejszony rozwój bakterii podczas przechowywania. Nie wykazano natomiast korzyści płynących z mycia piersi wykraczającego poza normalną, codzienną higienę. Nie wykazano też, by mycie piersi specjalnym detergentem skuteczniej redukowało liczbę bakterii niż mycie samą wodą, dlatego zaleca się jedynie stosowanie zwyczajnej, regularnej higieny piersi.

Odciąganie

Odciąganie pokarmu przeprowadzać można ręcznie lub za pomocą laktatora. Dobór laktatora zależy od przewidywanej częstotliwości odciągania, ograniczeń czasowych, środków finansowych oraz dostępu do źródeł zasilania.

Gdy niemowlę nie może być przystawione do piersi bądź nie potrafi skutecznie pobierać z niej mleka, konieczne jest wsparcie matki w zapoczątkowaniu laktacji i utrzymaniu jej na odpowiednim poziomie. Prawidłowe postępowanie w pierwszych dwóch tygodniach życia dziecka jest kluczowe dla osiągnięcia właściwego poziomu długotrwałej produkcji mleka. Następujące działania mogą znacząco wesprzeć laktację i zapewnić utrzymanie jej właściwego poziomu przez kolejne tygodnie:

  • Bezpośredni kontakt dziecka z matką po porodzie („skóra do skóry”): doświadczenie pokazuje, że ma on korzystny wpływ na długość okresu karmienia piersią.
  • Nauczenie matki techniki masażu piersi
  • Odciąganie z obu piersi równocześnie: zwiększa ilość pobieranego pokarmu
  • Wczesne rozpoczęcie odciągania: to ważny czynnik – zainicjowanie odciągania już w pierwszej godzinie po porodzie pozwala na pobranie większej ilości pokarmu w porównaniu do odciągnięcia sześć godzin po porodzie, co znacznie zwiększa produkcję mleka w kolejnych tygodniach.
  • Korzystanie z technologii inicjacji (Symphony PLUS) po porodzie oraz laktatora dwufazowego po aktywacji wydzielania przekłada się na zwiększoną laktację w okresie 6–13 dni po narodzinach dziecka.
  • Duże znaczenie ma także częste odciąganie. U matek korzystających z laktatorów, które odciągają pokarm częściej niż sześć razy dziennie, laktacja jest silniejsza niż u kobiet odciągających rzadziej. Matki, które muszą korzystać z laktatorów powinny odciągać pokarm około ośmiu razy na dobę.
  • Odciąganie między sesjami karmienia: matki z obfitą laktacją, które zwykle karmią piersią i odciągają pokarm od czasu do czasu, mogą robić to pomiędzy sesjami karmienia.
  • Używanie odpowiednio dopasowanych i wygodnych lejków, które nie uciskają piersi i nie uszkadzają brodawek; jeżeli tunel jest zbyt ciasny, należy wybrać inny rozmiar lejka.
  • Delikatne przykładanie lejka do piersi: pozwala to zapobiec blokowaniu kanalików mlecznych i zoptymalizować opróżnianie piersi

Po zakończeniu odciągania

Po zakończeniu odciągania laktator należy wyczyścić zgodnie z instrukcjami.

Abstrakty opracowań
Simultaneous breast expression in breastfeeding women is more efficacious than sequential breast expression

Simultaneous (SIM) breast expression saves mothers time compared with sequential (SEQ) expression, but it remains unclear whether the two methods differ in milk output efficiency ...

Prime DK, Garbin CP, Hartmann PE, Kent JC (2012)

Breastfeed Med. 7(6):442-7
Źródła

Eglash, A. ABM clinical protocol #8: Human milk storage information for home use for full-term infants (original protocol March 2004; revision #1 March 2010). Breastfeed Med 5, 127–130 (2010).

Eteng, M.U., Ebong, P.E., Eyong, E.U. et al. Storage beyond three hours at ambient temperature alters the biochemical and nutritional qualities of breastmilk. Afr J Reprod Health 2001;5:130–134.

Hill, P.D., Aldag, J.C., Chatterton, R.T. Initiation and frequency of pumping and milk production in mothers of non-nursing preterm infants. J Hum Lact. 2001;17(1):9–13

Hill, P.D., Aldag, J.C., Chatterton, R.T., Zinaman, M. Comparison of Milk Output Between Mothers of Preterm and Term Infants: The First 6 Weeks After Birth. J Hum Lact. 2005 February 1, 2005;21(1):22–30.

Human Milk Banking Association of North America 2011 Best practice for expressing, storing and handling human milk in hospitals, homes, and child care settings (HMBANA, Fort Worth, ( 2011).

Kent, J.C. et al. Importance of vacuum for breastmilk expression. Breastfeed Med 3, 11-19 (2008).

Meier, P.P., Engstrom, J.L., Janes, J.E., Jegier, B.J. & Loera, F. Breast pump suction patterns that mimic the human infant during breastfeeding: Greater milk output in less time spent pumping for breast pump-dependent mothers with premature infants. J Perinatol 32, 103-110 (2012).

Morton, J., Hall, J.Y., Wong, R.J., Benitz, W.E. & Rhine, W.D. Combining hand techniques with electric pumping increases milk production in mothers of preterm infants. J Perinatol 29, 757–764 (2009).

Parker, L.A., Sullivan, S., Krueger, C. & Mueller, M. Association of timing of initiation of breastmilk expression on milk volume and timing of lactogenesis stage II among mothers of very low-birth-weight infants. Breastfeed Med (2015).

Prime, D.K., Garbin, C.P., Hartmann, P.E. & Kent, J.C. Simultaneous breast expression n breastfeeding women is more efficacious than sequential breast expression. Breastfeed Med 7, 442-447 (2012).

Torowicz, D.L., Seelhorst, A., Froh, E.B., Spatz, D.L. Human milk and breastfeeding outcomes in infants with congenital heart disease. Breastfeed Med 10, 31–37(2015).